Etylomorfina

Nazewnictwo

Język / system Nazwa
polski Etylomorfina
inne nazwy Dionina
oznaczenie chemiczne 3-O-etylomorfina
nazwa systematyczna IUPAC (ang.) (4R,4aR,7S,7aR,12bS)-9-ethoxy-3-methyl-2,4,4a,7,7a,13-hexahydro-1H-4,12-methanobenzofuro[3,2-e]isoquinolin-7-ol
synonimy / oznaczenia (ang.) Ethylmorphine, Codethyline, DIONINE
zapis SMILES CCOC1=C2C3=C(CC4C5C3(CCN4C)C(O2)C(C=C5)O)C=C1
numer CAS 76-58-4
grupa wykazu II-N

Czym jest

Pozycja wykazu zaliczona do grupy II-N. Jest to środek odurzający objęta kontrolą na podstawie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (grupa II-N - stosowane w lecznictwie, ścisła reglamentacja).

Zakres opisu. Hasło ma charakter rozpoznawczo-prawny. Wskazuje status kontrolny i podstawę odpowiedzialności - nie zawiera opisu wytwarzania ani dawkowania.

Dane fizykochemiczne

Właściwość Wartość
wzór sumaryczny C19H23NO3
masa molowa 313,4 g/mol
postać ciało stałe
temperatura topnienia 199-201 °C
rozpuszczalność 8.35e-01 g/L
log P (lipofilność, XLogP) 1,5

Dane fizykochemiczne pochodzą z bazy PubChem (rekord CID 5359271) i służą do wstępnej identyfikacji zabezpieczonego materiału; rozstrzygające pozostaje badanie laboratoryjne.

Informacje medyczne

Etylomorfina, dionina (łac. ethylmorphinum) – organiczny związek chemiczny, pochodna etylowa morfiny (etylowana grupa hydroksylowa 3-OH przy pierścieniu benzenowym). Znajduje zastosowanie w lecznictwie w postaci chlorowodorku (chlorowodorek 3-etoksy-6-hydroksy-4,5-epoksy-N-metylomorfinonu). Podany doustnie chlorowodorek etylomorfiny wchłania się dobrze z przewodu pokarmowego. Związek wykazuje właściwości zbliżone do pozostałych pochodnych alkaloidów fenantrenowych (morfiny, kodeiny, dihydrokodeiny). Wykazuje silniejsze od kodeiny i słabsze od morfiny działanie przeciwbólowe i przeciwkaszlowe. Wykazuje także działanie uspokajające. Związek zastosowany miejscowo wykazuje działanie drażniące.

Źródło opisu: Wikipedia, hasło Etylomorfina.

Dane farmakologiczne Wartość
klasyfikacja ATC R05DA01 - opioidy przeciwkaszlowe; S01XA06 - narządy zmysłów

Oficjalna ulotka i Charakterystyka Produktu Leczniczego (ChPL): baza leków Medycyny Praktycznej · Rejestr Produktów Leczniczych URPL.

Identyfikatory i zasoby zewnętrzne

Baza danych Identyfikator
Numer CAS 76-58-4
PubChem CID 5359271
ChemSpider 4514250
CompTox (DTXSID) DTXSID1046760
ChEMBL CHEMBL1712170
ChEBI 4902
KEGG C07537
DrugBank DB01466
UNII (FDA) RWO67D87EU
MeSH D005036
RxNorm 4166
ECHA InfoCard 100.000.883
InChIKey OGDVEMNWJVYAJL-LEPYJNQMSA-N

Pełny zestaw powiązań i identyfikatorów: Wikidata Q554881.

Status prawny

Cecha Wartość
kategoria środek odurzający
grupa II-N
charakter grupy grupa II-N - stosowane w lecznictwie, ścisła reglamentacja

Podstawa prawna

Akt Zakres
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 31 podział środków odurzających na grupy I-N do IV-N
Rozporządzenie Ministra Zdrowia (Dz.U. 2024 poz. 1139) wykaz z przypisaniem pozycji do grupy II-N
Konwencje ONZ jednolita konwencja o środkach odurzających (1961) / konwencja o substancjach psychotropowych (1971)

Rozpoznanie w warunkach terenowych

Postać spotykana - proszki, kryształy, tabletki, znaczki (blottery), roztwory, susz roślinny lub preparaty; często bez oznakowania albo z fałszywym opisem ("nie do spożycia", "badawcze", "kolekcjonerskie").

Wskaźniki - porcjowanie i pakowanie handlowe, wagi, zgrzewarki; obecność innych pozycji wykazu; sprzedaż poza legalnym obrotem aptecznym.

Zasady bezpieczeństwa - ochrona przed kontaktem i wdychaniem (część opioidów, np. analogi fentanylu, działa w śladowych ilościach); zabezpieczenie próbki do badania (GC-MS); ostrożność wobec nieoznaczonych proszków.

Odpowiedzialność karna

Podstawa Czyn Zagrożenie
art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii posiadanie środka odurzającego lub substancji psychotropowej do lat 3; znaczna ilość - od roku do lat 10
art. 53 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii wytwarzanie, przetwarzanie, przerób do lat 3; znaczna ilość - od lat 3
art. 56 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii wprowadzanie do obrotu, uczestniczenie w obrocie od 6 miesięcy do lat 8; znaczna ilość - od lat 2 do 12
art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii przywóz, wywóz, wewnątrzwspólnotowe nabycie lub dostawa, tranzyt do lat 5; znaczna ilość - od lat 2 do 12
art. 58-59 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii udzielanie, nakłanianie, udzielanie w celu osiągnięcia korzyści zależnie od czynu, w tym od 6 miesięcy do lat 8

Przypisy

  1. Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139), grupa II-N.
  2. Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 31, 32, 53, 55, 56, 58, 59, 62, 62b.
  3. Jednolita konwencja o środkach odurzających (1961); Konwencja o substancjach psychotropowych (1971).
  4. Dane fizykochemiczne i nazewnictwo: baza PubChem, rekord CID 5359271 (https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/5359271).