Nazewnictwo
| Język / system | Nazwa |
|---|---|
| polski | łożyska, zespoły łożysk oraz ich części składowe (2A001) |
| angielski | bearings and bearing systems |
| pozycja wykazu | 2A001 |
Czym jest
Pozycja 2A001 obejmuje precyzyjne łożyska i zespoły łożyskowe o bardzo małych tolerancjach oraz elementy toczne (kulki, wałeczki) o wysokiej klasie dokładności. Kontrolą objęte są łożyska o tolerancjach lepszych niż progi wykazu.
Precyzyjne łożyska są krytyczne dla żyroskopów, systemów nawigacji bezwładnościowej i wysokoobrotowych maszyn (w tym wirówek). Objęte kontrolą (2A001, MTCR).
Zakres opisu. Hasło ma charakter rozpoznawczo-prawny. Opisuje cechy pozwalające ustalić status kontrolny obiektu oraz podstawę odpowiedzialności - nie zawiera instrukcji obejścia zabezpieczeń ani wskazówek zastosowania do celów zakazanych.
Parametry objęte kontrolą
| Cecha | Wartość / próg |
|---|---|
| zakres | łożyska kulkowe i wałeczkowe, zespoły, elementy toczne |
| parametr kluczowy | klasa dokładności/tolerancja lepsza niż próg wykazu |
| materiał | stale łożyskowe, ceramika (elementy toczne) |
| zastosowanie | żyroskopy, nawigacja bezwładnościowa, wysokoobrotowe maszyny |
Zastosowania cywilne
Maszyny precyzyjne, obrabiarki, lotnictwo, motoryzacja - łożyska powszechne; kontrola dotyczy najdokładniejszych klas.
Miejsce w grupie i pozycje pokrewne
- Łożyska kulkowe promieniowe (2A101) - pokrewna pozycja
- Żyroskopy (przyrządy nawigacyjne) - zastosowanie łożysk
- Wirniki i mieszki wirówek - zastosowanie wysokoobrotowe
Podstawa prawna kontroli
| Wykaz / akt | Pozycja | Uwagi |
|---|---|---|
| Rozporządzenie (UE) 2021/821, załącznik I | 2A001 | kategoria 2 - przetwarzanie materiałów |
| Reżim Kontrolny Technologii Rakietowych (MTCR) | sprzęt/technologia istotny dla środków przenoszenia | wykaz MTCR |
| Porozumienie z Wassenaar | wykaz towarów i technologii podwójnego zastosowania | reżim kontroli wywozu |
| Prawo polskie - obrót z zagranicą | ustawa z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym | zezwolenie na wywóz, transfer, pośrednictwo i tranzyt; nadzór |
Rozpoznanie w warunkach terenowych
Sygnały - precyzyjne podzespoły mechaniczne i armatura procesowa z dokumentacją techniczną; wykonanie z materiałów specjalnych (odpornych na korozję/aktynowce); parametry przekraczające potrzeby deklarowanej działalności cywilnej.
Wskaźniki - parametry (dokładność, materiał, odporność) powyżej progów wykazu; powiązanie z instalacją wzbogacania, przerobu albo z napędem; odbiorca bez uzasadnienia cywilnego.
Zasady bezpieczeństwa - zabezpieczenie sprzętu, nośników i dokumentacji technicznej; ustalenie deklarowanego i rzeczywistego przeznaczenia oraz odbiorcy końcowego; ocena parametrów przez biegłego.
Ocena wyrobu: objęty a nieobjęty kontrolą
Objęte kontrolą są łożyska o tolerancji/klasie dokładności lepszej niż próg. Łożyska standardowe nie są objęte; najwyższe klasy precyzji, zwłaszcza w powiązaniu z żyroskopem lub wirówką, są wskaźnikiem.
Znaczenie prawne. Wywóz, transfer wewnątrzunijny, pośrednictwo lub tranzyt bez wymaganego zezwolenia realizuje znamiona czynu z art. 33 ustawy o obrocie z zagranicą towarami o znaczeniu strategicznym. Obiekt o parametrach poniżej progów kontrolnych nie podlega temu reżimowi, chyba że wchodzi w skład zestawu objętego kontrolą albo służy realizacji zamiaru objętego odrębną penalizacją.
Odpowiedzialność karna
| Podstawa | Czyn | Zagrożenie |
|---|---|---|
| art. 33 ustawy o obrocie z zagranicą towarami o znaczeniu strategicznym | wywóz, wewnątrzunijny transfer, pośrednictwo lub tranzyt bez wymaganego zezwolenia | od roku do lat 10 |
| art. 13 § 2 k.k. | usiłowanie nieudolne (sprzęt poniżej progów albo zamiar nieziszczalny) | jak za usiłowanie |
Hasła powiązane
- Łożyska kulkowe promieniowe (2A101) - pokrewna pozycja
- Żyroskopy (przyrządy nawigacyjne) - zastosowanie łożysk
- Wirniki i mieszki wirówek - zastosowanie wysokoobrotowe
Przypisy
- Rozporządzenie (UE) 2021/821, załącznik I, pozycja 2A001.
- Porozumienie z Wassenaar - wykaz towarów i technologii podwójnego zastosowania ; Reżim Kontrolny Technologii Rakietowych (MTCR).
- Ustawa z dnia 29 listopada 2000 r. o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa.
- Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny, art. 13 § 2, art. 33.